Heilige Trudo Zundert
 

Waarom spreken wij over de “huidige of nieuwe” St. Trudokerk?

  • Tussen 1233 en 1281 moet er al een eerste parochiekerk voor Groot-Zundert gebouwd zijn.
  • In 1487 is er sprake van de bouw van een nieuwe kerk.
  • In 1648 wordt deze, de zogenaamde oude kerk van Zundert, in bezit genomen door de hervormden. De meeste Zundertenaren blijven de oude religie trouw en gaan naar de kerk in de schuurkerk op het grondgebied van Meir net over de grens en later naar de schuurkerk aan de Molenstraat. Voor de schuurkerk aan de Molenstraat wordt belasting aan de overheid betaald, zodat deze gedoogd wordt.
  • 1795: Vrijheid van godsdienst.
  • In 1798 wordt de oude St. Trudokerk weer bezit van de rooms-katholieken. Er waren na telling in Groot-Zundert 2016 katholieken, waarvan 666 kinderen.
    Er waren slechts 61 protestanten, waarvan 24 hun geloof beleden door naar de kerk te gaan. Voor de protestantse gemeente komt er een nieuw kleiner kerkje, het huidige “van Gogh”-kerkje. Na anderhalve eeuw vindt de reconciliatie (verzoening) plaats van de oude kerk, doordat de pastoor er voor het eerst sinds lang de H.Mis opdraagt.
  • Maar de dominee had in 1796 zich al beklaagd over de toestand waarin de kerk verkeerde: “schier onbruikbaar”. Ook voor de protestantse diensten was de situatie onhoudbaar geworden. De protestanten hadden zoals ook overal in den lande de roomse inrichting verwijderd en de kerk witgekalkt. Verder was er aan onderhoud door de kleine gemeenschap nooit iets gedaan. Het kerkbestuur van de parochie begon de kerk echter weer geschikt te maken voor de eredienst.
  • In 1802 wordt het meubilair van de opgeheven St. Michielsabdij te Antwerpen aangekocht. Achteraf was dit een gouden greep. Het gaat om een hoogaltaar met de beelden ( uit 1623 )van de Moeder Gods met Kind, de Aartsengel Michaël en de heilige Norbertus, twee zijaltaren met schilderijen uit de zeventiende eeuw en biechtstoelen ( dezelfde stijl vindt men in de Carolus Borromeuskerk te Antwerpen ).
  • De nieuwe kerk van St. Trudo te Groot-Zundert: blz. 76 en 77 van “De gouden Kerken van Zundert en Wernhout.”  De aanloop naar een nieuwe kerk:
    • binnenskamers was al lang gesproken over de ontoereikendheid en de slechte toestand van het kerkgebouw.
    • Daardoor nog minder geld naar onderhoud.
    • Men wilde de toren ( van de gemeente ) eerst in bezit krijgen, men wachtte op de pensionering van burgemeester van de Wall.
    • Plannen voor verbouwing  en uitbreiding van de oude kerk.
    • Advies tot nieuwbouw.
    • Mei 1925 viel met een daverende klap een stuk uit het plafond. Noodplafond.
    • Bisdom en kerkbestuur kiezen voor nieuwbouw.
    • Oprichting parochie te Wernhout. Advies om wellicht een nieuwe kerk wat kleiner te bouwen.
    • Geldwerving.
  • Eerste steenlegging door bouwpastoor Van den Muysenbergh op 4 maart 1927.
  • Consecratie van de nieuwe kerk op 23 november 1927 door mgr. Hopmans.
  • De oude en de nieuwe kerk hebben enige tijd zusterlijk naast elkaar gestaan. Tijdens de bouw zijn het uurwerk en de klokken, die nog van de gemeente waren, naar de nieuwe toren overgebracht. Zij werden in 1930 in eigendom aan de parochie afgestaan. September 1928 begint de sloop van de oude kerk. Juni 1929 bleven er enorme puinhopen achter. In 1930 zijn deze pas weg. In 1937 wordt de toren van de oude kerk pas gesloopt. (Gemeente was eigenaar en er uiteindelijk voor, kerkbestuur was voorstander, Monumentenzorg twijfelend, maar stelde nooit geld beschikbaar voor restauratie).
  • Februari 1943 worden de klokken uit de toren gehaald en afgevoerd door de Duitse bezetter. Zoals op zoveel andere plaatsen heeft ook in Zundert deze schanddaad, een vergrijp tegen de Kerk en een weerzinwekkend gebruik van de heilige klokken voor de vernietiging van mensenlevens, de gelovigen diep in het hart geraakt, al waren er velen, die er een voorteken in zagen van het naderende einde van de overweldiger. “De klokken uit de toren…de oorlog verloren.”
    “Die met gewijde voorwerpen schiet, die wint de oorlog niet.”
  • Pastoor Van den Muijsenbergh bestelde in 1947 drie nieuwe klokken. Hij had ze graag gehad op het St. Trudofeest van 1947, toen dat niet kon voor Pasen 1948. Toen dat ook niet kon, drong hij aan onder het motief dat hij binnenkort 80 werd en dat hij maar een wens meer had: de klokken nog te horen luiden. December 1948 strooiden de nieuwe klokken (Trudo, Josephus en Maria) hun gewijde klanken uit over het Zundertse.
  • In 1949 wordt op de plaats van de oude toren het in 1937 reeds geplande H.Hartbeeld geplaatst.
  • 18 december 1951: In de leeftijd van 83 jaar, in het 58e jaar van zijn priesterschap komt bouwpastoor Cornelis Maria Jozef van den Muysenbergh te overlijden op de pastorie. Pastoor Buijks wordt de nieuwe pastoor. Maar in Sluis, waar hij de kerk na de oorlog opnieuw had gebouwd, had hij teveel van zichzelf gevraagd. Zijn pastoraat duurde kort. Hij stierf op 2 februari 1955. Hij werd opgevolgd door pastoor Rops.
  • In 1961 schaft pastoor Rops het nieuwe kerkorgel aan.
  • Het cadeau van zijn veertigjarig priesterfeest in 1964 bestemde hij voor de aanschaf van koperen lichtkronen, die tot op de dag van vandaag de Trudokerk een voorname uitstraling geven.
  • Kapelaan van Ginneken werd in 1967, na het emeritaat van pastoor Rops, de nieuwe pastoor van Zundert.
  • In verband met de liturgievernieuwing tengevolge van het Tweede Vaticaans Concilie in de zestiger jaren wordt  het priesterkoor in de Trudokerk aangepast met als bekroning een prachtig nieuw altaar van de beeldhouwer Jan Vaes. Hierover is overigens heel wat te doen geweest. Critici vonden het niet nodig in deze tijd nog zulke uitgaven voor een altaar te doen. Toch is het een blijvende bijdrage, een eigentijds monument, in de Trudokerk. Pastoor van Ginneken was weer een echte bouwpastoor: wat betreft het kerkgebouw, de pastorie en de Stichting Margriet van de Laer. Heel de kerk werd in enkele jaren voortvarend onder handen genomen. De schilderijen worden gerestaureerd met de toentertijd bekende technieken.  Besprekingen gestart over de restauratie van de beelden ( deze zouden zich voortslepen, tot teleurstelling van de pastoor, zelf zou hij de realisering niet meer meemaken ).
  • Zondag 21 november 1977 viert de parochie het 50-jarig jubileum van de kerkwijding. Bisschop Ernst gaat voor in de Eucharistieviering met als thema:
    “Samen kerk-zijn in het heden en de toekomst.” Het jubileumcadeau is ruim 7500 gulden voor een zilveren kroon en scepter voor het beeld van Maria, de Moeder Gods.
  • Pas in 1980 zijn de kroon en de scepter gereed en  tijdens een Moederdag-Mariaviering wordt het beeld gekroond.
  • In 1983 wordt Jos Demmers op zaterdag 24 september in de Trudokerk tot priester gewijd.
    Dit jaar gaat pastoor van Ginneken met emeritaat.
    Tot en met 1983 bedienden dus nog drie priesters deze parochie: Pastoor van Ginneken met als mede-pastores van de Wijngaart en Demmers.
    Van de Wijngaart wordt de nieuwe pastoor  en Jos Demmers kapelaan tot deze in juni 1986 de Trudo verlaat om elders pastoor te worden.
  • In 1987 bestaat de kerk 60 jaar. In dit jaar wordt een grote loterij gehouden voor de restauratie van de toren met een resultaat ruim voldoende om de werken te doen uitvoeren. Op zondag 22 november is er een plechtige Eucharistieviering vanwege het jubileum en de toren die klaar is. Zoals bij het gouden jubileum is er ook nu weer een tentoonstelling en zijn er activiteiten van ontmoeting.
  • Tot 1988 zijn er nog twee priesters in de parochie: pastoor van de Wijngaart en pastor Resenk. In 1988 is dit alleen nog pastor Resenk met de hulp van pastorale werkers en priester-assistenten. Sindsdien wordt geprobeerd, en dit niet zonder moeilijkheden, te komen tot een team van pastores voor de vijf parochies in de regio Zundert.
  • Februari 1992 gaat pastor Resenk met emeritaat en krijgt Zundert een nieuwe pastoor: drs. Frans Verheije. Samen met het parochiebestuur worden de werkzaamheden aan de kerk krachtig ter hand genomen via meerjarenplanning wat betreft restauratie en groot onderhoud. Daken en goten worden in fases vernieuwd.
  • De albasten beelden van Maria, de aartsengel Michael en de heilige Norbertus uit de St. Michielsabdij werden eerst schoongemaakt om een restauratieplan te kunnen maken en in 1998 werd de restauratie tot een goed einde gebracht. Het resultaat mag er zijn.
  • Mei 1999 werd pastoor Verheije ook waarnemend pastoor van Rijsbergen (administrator). Op zondag 27 juni vierde hij zijn koperen priester-feest in de St. Trudokerk.
  • Januari en februari 2001 wordt de Trudokerk van binnen geschilderd en van nieuwe verlichting voorzien. Het resultaat mag gezien worden. Maart 2001 wordt de kleine puntdaktoren van de kerk van een nieuwe leien bedekking voorzien en het kruisje opgeknapt.
  • Pasen 2001 werd een nieuw kunstwerk op het altaar onthuld. Het is een anonieme schenking. De pastoor mocht zijn gedachten laten uitwerken door goudsmid Polders in Kevelaer: een kruis met de verheerlijkte Christus van Pasen met zes bijpassende kandelaars. De Christus-figuur roept ons uit het donker naar het licht, uit de dood naar het leven.  De gedachte is dat de altaartafel met het kruis het centrum van de kerk is en dat het altaar meteen bij binnenkomst de aandacht naar zich toe mag trekken als plaats en teken van hoop.
  • 1 mei 2001 volgt de definitieve benoeming tot pastoor van St. Bavo te Rijsbergen. Voortaan zal de pastoor van Zundert gedeeld moeten worden en is hij de pastoor van Zundert en Rijsbergen.
  • De Sint Trudokerk die een “vanwege-monument” was (vanwege het interieur) wordt in zijn geheel aangewezen  als beschermd monument ( augustus 2001 ).

    Uit het besluit van de Rijksdienst voor de Monumentenzorg:
    “De Trudo wordt omschreven als een driebeukige Rooms-Katholieke Kerk met vieringskoepel. Plannen voor een nieuw te bouwen kerk en contact met de architect bestonden als vanaf 1912. De uiteindelijke bouw vond plaats in 1927 naar ontwerp van architect J. Stuyt in traditionalistische vormen met elementen van Neo-Romaans. De kerk is van algemeen belang. Het gebouw heeft cultuurhistorisch belang als bijzondere uitdrukking van het katholicisme in het zuiden is tevens van belang als voorbeeld van de typologische ontwikkeling van het kerkelijk centrum in de periode kort na 1900. Het gebouw heeft architectuurhistorisch belang door de stijl en de detaillering, waarin de architect heeft willen afrekenen met de traditionele neostijlen. Het is tevens van belang als voorbeeld van het oeuvre van de architecten Cuypers en Stuyt. Het heeft kunsthistorisch belang door de aanwezige oudere interieuronderdelen. Het heeft ensemblewaarden vanwege de bijzondere situering, verbonden aan de ontwikkeling van het kerkdorp. Het is van belang vanwege de architectuurhistorische en typologische zeldzaamheid.”
  • Oktober, november, december 2002: schoonmaak van de schilderijen van de zij-altaren in een restauratie-atelier te Nijmegen. Het schilderij van de aanbidding door de Wijzen zal in de nabije toekomst op locatie deskundig schoongemaakt worden.
  • 23 November 2002 is het 75 jaar geleden dat de huidige Trudokerk door de bisschop van Breda, mgr. Hopmans, werd geconsacreerd. Met een feestelijke Eucharistieviering en een feestavond voor de vrijwilligers van de parochie wordt hierbij stilgestaan.
    De marmeren zijaltaren zelf werden al eerder dankzij giften van parochianen schoongemaakt. Kerstmis 2002 zijn de betreffende schilderijen met voorstellingen rondom Maria in volle pracht weer te bewonderen
  • December 2002: De Mariakapel wordt overdag opengesteld, daartoe zijn toegangsdeuren en hekwerken aangepast.
  • Augustus 2004 wordt begonnen met de aanleg van een nieuwe verwarmingsinstallatie in de kerk.    
  • September 2007: Tijdens het Zundertse Bloemencorso is er een expositie met rondleiding in de kerk vanwege de Rubensband tussen Antwerpen en Zundert. De belangstelling hiervoor is groot.
  • In het voorjaar van 2009 zijn de renovatiewerkzaamheden aan de kerkdaken voltooid. De laatste fase was het dak van het middenschip aan de zijde van het CultuurCentrum. Met behulp van een goede jaarlijkse inspectie en onderhoud hopen we dat de Trudo voor hele lange tijd onder een goed en fraai leien dak zit.
  • Onder grote belangstelling van betrokken parochianen, vrijwilligers van de parochie, college van burgemeester en wethouders van de gemeente Zundert en genodigden viert pastoor Verheije op zondag 29 januari 2012 zijn zilveren priesterfeest met een plechtige Eucharistieviering met negen concelebranten uit het hele bisdom en diaken Jan van Steenoven ( afkomstig uit Rijsbergen). De viering wordt muzikaal verzorgd door het gemengd koor St. Cecilia van de Trudoparochie en het gemengd koor Voluntate van de St. Bavoparochie van Rijsbergen met instrumentele ondersteuning vanuit de Koninklijke harmonie Nut en Vermaak van Zundert en de Harmonie St. Cecilia uit Rijsbergen, onder leiding van de dirigent dhr. Ton Franken. Ook de kinderen en jongeren van de Bavonootjes, Melodierakkertjes, New Voices en Belcanto laten zich horen. Bij deze viering komt onze Trudokerk helemaal tot zijn recht met haar prachtige kleurenspel, vormen en inrichting. Na de plechtige Mis is er een goed verzorgde receptie in het CultuurCentrum naast de kerk. Op zondag 5 februari 2012 volgen de drukke feestelijke Eucharistieviering in de Sint Bavokerk en de receptie te Rijsbergen, op dezelfde wijze muzikaal verzorgd. Hieruit blijkt de gegroeide samenwerking tussen de beide parochies met hun besturen, koren en medewerkers.

 

Zomaar een dak boven wat hoofden…

Niet zomaar een dak…

In onze geseculariseerde samenleving mag er dit prachtige kerkgebouw zijn.

 

Hier is aan gewerkt, hier is voor gestreden. We proberen het te behouden voor de toekomst: Deze Trudokerk verwijst naar God, naar de eeuwigheid en naar de diepere dingen in het leven. Het klokgelui mengt zich onder de vele andere geluiden die er zijn. We groeien naar kleiner. Maar het kan toch heel goed en aangenaam zijn in dit huis van de Heer en van ons. Huis van God, poort van de hemel. Domus Dei, Porta Caeli. Locus Iste. Genesis 28,12.13a.15a:  Jakob kreeg een droom en zag een ladder die op de aarde stond en waarvan de top tot in de hemel reikte. Langs die ladder gingen Gods engelen op en af. Ineens stond de Heer bij hem en zei: ‘ Ik ben de Heer, de God van uw vader Abraham en de God van Isaak. (…) Ik ben met u. Ik zal u behoeden.’Genesis 28,16.17: “Jakob werd wakker en riep uit: ‘Waarlijk, de Heer is op deze plaats en ik wist het niet.’ Hij werd bevreesd en zei: ‘ Ontzagwekkend is deze plaats! Dit kan niet anders zijn dan het huis van God en de poort van de hemel.’ ” 

 
© 2019 Websites & Zo